Rousseau et le Contrat social PDF

Niet te verwarren met de idee van het sociaal contract zelf. Voorpagina van de eerste druk uit 1762 door Marc-Michiel Rey in Rousseau et le Contrat social PDF. Het boek, waarvoor de uitgever geen privilege had aangevraagd, werd door de Staten-Generaal der Nederlanden verboden. Rousseau start vanuit de gedachte dat de mens van nature vrij is maar in verhouding tot andere mensen voortdurend onder machtsrelaties gebukt gaat.


Penser le Contrat social, reconstruire la logique de la doctrine : tel est le but de la présente interprétation du Contrat comme théorie normative, bâtie à partir d’une raison rigoureusement non métaphysique et de la prise en compte réaliste des pulsions et des comportements individuels. Mais cette définition de l’Etat de droit démocratique pose un problème inconnu aux partisans du droit naturel : la nécessité que la norme soit effectivement suivie. Avec sa théorie politique, qui entend soumettre l’homme à la loi sans l’assujettir, Rousseau relève ce redoutable défi, qui s’avère à l’origine de tous les affrontements interprétatifs de ce siècle les contradictions de tout temps repérées dans sa pensée entre société et communauté, individualisme et organicisme, jusnaturalisme et positivisme, libéralisme et autoritarisme, cachent la profondeur de ses vues sur la morale. L’anthropologie sensualiste est au cœur de la solution de Rousseau, et justifie la solidarité, pour toute entreprise éducative et réformatrice, de la norme, que seule la raison produit, et des affects, dont la nature assure la puissance.

Deze machtsrelaties zijn niet natuurlijk maar conventioneel. Machtiger zijn dan de ander komt namelijk simpelweg voort uit kracht: wanneer iemand zijn kracht verliest, verliest hij daarmee ook zijn macht over de ander. Om deze reden kan volgens Rousseau uit kracht nooit een recht op macht over de ander voortvloeien. Om een samenleving in te richten waarin geen mens een ander domineert, introduceert Rousseau het sociaal contract. Met dit contract kan de mens zelfbehoud nastreven door zijn krachten te verenigen met die van anderen en zijn individuele vrijheid in te ruilen voor de algemene wil. De algemene wil is de wil van het onverdeelbare geheel van mensen: de samenleving. Een burger handelt ten behoeve van de samenleving.

Op deze manier krijgt de burger burgerlijke vrijheid terug voor de ingeleverde natuurlijke vrijheid. Zo beschermt de samenleving zichzelf als één lichaam. Soms kan een individu een individuele wil hebben die de algemene wil schaadt. In dat geval, zo zegt Rousseau, moeten de andere burgers hem dwingen de algemene wil te volgen en zodoende dwingen de burgers hem om vrij te zijn. Ten slotte heeft Rousseau het nog over eigendom. Dit gaat echter gepaard met een aantal voorwaarden. Ten tweede mogen de goederen niet reeds het eigendom van iemand anders zijn.

Het doel kan dus niet zijn de ketenen af te werpen, wat onmogelijk is, maar om een manier te vinden waarop ze vrijelijk worden aanvaard. De mens wordt vrij geboren, maar hij ligt overal in ketenen. Wie zijn leven wil behouden op kosten van anderen, moet het ook voor hen geven wanneer dat nodig is. Men heeft niet het recht iemand ter dood te brengen, zelfs niet om een voorbeeld te stellen, tenzij men hem niet zonder gevaar in leven kan laten. Wie de wetten redigeert, zal of mag dus geen enkel wetgevend recht hebben, en het volk zelf kan zich niet van dit onoverdraagbaar recht ontdoen wanneer het dat zou willen.

Jean-Joseph Mounier vond dat Rousseau er absurde dromen over democratie op na hield en vond het idee dat soevereiniteit aan het volk toebehoorde, even absurd als de gedachte dat de generaal ondergeschikt was aan zijn soldaten, de magistraat aan haar ondergeschikten en de vader aan zijn kinderen. Jean-Jacques Rousseau en zijn uitgever Marc-Michel Rey. Een verhaal uit de prehistorie van het auteursrecht, p. A Virtue for Courageous Minds: Moderation in French Political Thought, 1748-1830, p. Deze pagina is voor het laatst bewerkt op 15 aug 2017 om 23:33.